نقش دانش بومی روستاییان در زیست‌پذیری مناطق روستایی مورد شناسی: روستاهای دوین و توکور شهرستان شیروان

نویسندگان

  • آسیه اسماعیلی دانشجوی دکتری جغرافیا و آمایش کیفیت محیطی مناطق روستایی، دانشگاه فردوسی مشهد
  • احمد رومیانی دانشجوی دکتری جغرافیا و آمایش کیفیت محیطی مناطق روستایی، دانشگاه فردوسی مشهد
  • دکتر خدیجه بوزرجمهری دانشیار گروه جغرافیا و برنامه ریزی روستایی، دانشگاه فردوسی مشهد
چکیده مقاله:

امروزه یکی از مسائلی که توجه محققان را به خود جلب کرده، بررسی نقش دانش بومی در توسعۀ درون‌زا و زیست‌پذیری نواحی روستایی است؛ زیرا دانش بومی با بهره‌گیری از بسترهای تجربی، می‌تواند نقش مهمی در انتقال اطلاعات و باروری قدرت تصمیم‌گیری در روستاییان داشته باشد و در بهره‌برداری مطلوب از منابع و امکانات، مؤثر واقع شود. هدف از این پژوهش، بررسی نقش دانش و تجربیات بومی روستاییان در زیست‌پذیری مناطق روستایی در دو روستای دوین و توکور شهرستان شیروان است؛ بنابراین، تحقیق از‌نظرِ ماهیت، کیفی و به‌لحاظِ هدف، کاربردی- توسعه‌‌ای است. در این تحقیق از نظریة بنیانی و تحلیل محتوا استفاده شده است و برای جمع‌‌آوری داده‌ها از تکنیک‌های مشاهده (‌‌مستقیم و مشارکتی) و مصاحبه (‌‌انفرادی، نیمه‌ساختارمند و گروهی) بهره گرفته شده است. جامعة آماری شامل خبرگان محلی و باتجربه‌ترین روستاییان کشاورز و دامدار دو روستای دوین و توکور شهرستان شیروان است. برای انتخاب نمونه‌‌ها از روش ‌‌نمونه‌گیری هدفمند و تکنیک گلوله‌برفی استفاده شد و از‌طریقِ مصاحبة عمیق با 15 نفر از خبرگان محلی، اطلاعات به اشباع کامل رسید. نتایج تحقیق نشان داد‌‌، دانش بومی توانسته در زیست‌پذیری مناطق روستایی، ضمن تعادل و پایداری مسائل زیست‌محیطی، زمینه را برای مشارکت‌‌های جمعی درجهتِ ارتقاء کیفیت زندگی و زیست‌پذیری در منطقه فراهم کند.

برای دانلود باید عضویت طلایی داشته باشید

برای دانلود متن کامل این مقاله و بیش از 32 میلیون مقاله دیگر ابتدا ثبت نام کنید

اگر عضو سایت هستید لطفا وارد حساب کاربری خود شوید

منابع مشابه

بازار مرزی و مناطق روستایی: بررسی نقش و جایگاه روستاییان در بازار مرزی شهرستان بانه

پژوهش حاضر در پی بررسی نقش روستاییان در شکل‌گیری بازار مرزی شهر بانه و جایگاه آنان در شبکة روابط بازار مرزی است. شناخت زمینه‌ها و بسترهای شکوفایی دادوستد مرزی به‌منظور شناخت موقعیت روستانشینی در این شهر از اهداف این مطالعه است. برای بررسی این موضوع از روش کیفی و تکنیک‌های مصاحبه، مشاهده و بررسی اسناد استفاده شد. موضوع در دو بخش بررسی نحوة تعامل و ارتباطات کنشگران روستایی با آن سوی مرز و جایگاه ...

متن کامل

نقش دانش بومی روستاییان در کاهش آسیب پذیری سکونتگاههای روستایی در برابر مخاطرات طبیعی (مطالعه مورد: بخش مرکزی شهرستان جیرفت)

چکیده رساله/پایان نامه : یکی از عوامل مهم فروپاشی سکونتگاه های روستایی در کشور به ویژه در دهه های اخیر، سوانح طبیعی چون زلزله، بروز خشکسالی ها ، سیلاب ها و... بوده و بحران های طبیعی و انسانی زیادی را به ویژه در روستاهای کشور ایجاد کرده و موجب تخلیه و امحاء روستاهای زیادی شده است. به نظر می رسد علل افزایش این بحران ها در دهه های اخیر ناشی از رویکردهای برون زا و برنامه های متمرکز بالا به پایین و ...

نقش و عملکرد توانمندسازی روستاییان در کارآفرینی مناطق روستایی (مطالعة موردی: بخش مرکزی شهرستان هشترود)

توسعة فعّالیّت­های کارآفرینی در مناطق روستایی باید بر اساس ظرفیّت­ها و پتانسیل­های موجود در روستاها صورت گیرد تا به موفّقیّت دست یابد و از هدر­رفت سرمایه و زمان جلوگیری شود. کمک به توسعة روستاها و خروج از مسائل و مشکلات جاری در زمینه­های اقتصادی، اجتماعی – فرهنگی و زیست­محیطی نیازمند گرایش به عرصه­های کارآمد است، یکی از این عرصه­ها، کارآفرینی است که در جهان امروزی همواره مورد تأکید بوده و گاه قرن 21...

متن کامل

دانش بومی؛ گامی به سوی بومی سازی توسعه ی روستایی و توانمندسازی روستاییان

توسعه­ی روستایی باید با شرایط محیطی، فرهنگی و اجتماعی یک جامعه سازگار باشد. تحقّق توسعه­ی روستایی گامی در جهت خودکفایی و بهبود وضعیت جامعه روستایی است .بنابراین توجه به زمینه­های بومی لازم است. مقاله­ی حاضر یک مطالعه­ی بنیادی و کتابخانه­ای برای معرفی دانش بومی به­عنوان بستری مناسب برای بومی­سازی توسعه­ی روستایی است و به این موضوع پرداخته شده که با مّد نظر قرار دادن دانش بومی و ویژگی­های آن ...

متن کامل

منابع من

با ذخیره ی این منبع در منابع من، دسترسی به آن را برای استفاده های بعدی آسان تر کنید

ذخیره در منابع من قبلا به منابع من ذحیره شده

{@ msg_add @}


عنوان ژورنال

دوره 7  شماره 24

صفحات  93- 110

تاریخ انتشار 2017-09-23

با دنبال کردن یک ژورنال هنگامی که شماره جدید این ژورنال منتشر می شود به شما از طریق ایمیل اطلاع داده می شود.

میزبانی شده توسط پلتفرم ابری doprax.com

copyright © 2015-2023